Οι κρίσιμοι Ιούνιοι της Επανάστασης (Μέρος Δ΄): Η μάχη των Μύλων

Το χρονικό της Μάχης που ανέκοψε την επέλαση του Ιμπραήμ προς την Βορειοανατολική Πελοπόννησο

Αναφερόμαστε στα γεγονότα του 1825 που οδήγησαν στην ελευθερία της Κορινθίας και την κατέστησαν κέντρο της αντίστασης που οργάνωσε το 1827 ο Κολοκοτρώνης κατά του Ιμπραήμ. Κομβικό γεγονός σ’ αυτή την αλληλουχία γεγονότων ήταν η Μάχη των Μύλων. Στο προηγούμενο αφιέρωμα είδαμε όλες τις προπαρασκευές και τις δυνάμεις που συνάχθηκαν στο μικρό αυτό αργολικό πέρασμα.

Το πρωί της 13ης Ιουνίου 1825 πριν ακόμη χαράξει ο ήλιος καλά-καλά, ο Ιμπραήμ είδε τους λιγοστούς Έλληνες που είχαν οχυρώσει το μικρό χωριό των Μύλων και χασκογέλασε κάτω από τα μουστάκια του. Ξεχώρισε το μεγαλύτερο μέρος της στρατιάς του και το έστειλε προς το Άργος και με το μικρότερο και μια ικανή δύναμη ιππικού, όρμησε κατά των οχυρωμένων Ελλήνων πιστεύοντας ότι θα εκμηδενίσει την αντίστασή τους.

Όμως, τα έλη που περιβάλλουν τους Μύλους, δυσκόλευαν τις τουρκοαιγυπτιακές δυνάμεις που δεν μπορούσαν να αναπτυχθούν πλήρως. Παρόλα αυτά αρκετοί Αιγύπτιοι από τις προφυλακές του Ιμπραήμ κατάφεραν να φτάσουν στο περιτοιχισμένο περιβόλι, χωρίς να γίνουν αντιληπτοί και οι Έλληνες θα κινδύνευαν θανάσιμα αν ο στρατηγός Μακρυγιάννης δεν ξυπνούσε εγκαίρως για να τους αντιμετωπίσει επιτυχώς και να τους καταδιώξει.

Αυτή η μικροσυμπλοκή ήταν τα προεόρτια της κυρίως μάχης που ξεκίνησε μετά τις 4:30 το απόγευμα. Αυτή η διακοπή κατά τις κύριες ώρες της ημέρας έδωσε την ευκαιρία στο Μακρυγιάννη να συμπληρώσει τις οχυρώσεις των θέσεών του και να συνεννοηθεί με τον Υψηλάντη και τον Μαυρομιχάλη για να αναπτύξουν μια συντονισμένη άμυνα.

Νωρίς το απόγευμα, περί ώρα 4:30 όπως αναφέρεται, οι Αιγύπτιοι ξεκίνησαν σφοδρή επίθεση κατά των ελληνικών θέσεων. Η στενή διάβαση όμως τους εμπόδιζε να αναπτύξουν όλες τις δυνάμεις τους. Αποκρούσθηκαν διαδοχικά τρεις φορές από τους άνδρες του Μαυρομιχάλη ενώ δέχονταν και πυρά από ελληνικά πλοία που είχαν συντρέξει για βοήθεια των Ελλήνων.

Τα πράγματα έγιναν δύσκολα για τον στρατηγό Μακρυγιάννη που με τους άνδρες του κρατούσε τις θέσεις εντός του περιτοιχισμένου περιβολιού. Η ορμητικότητα των Αιγυπτίων τους έφερε σε δύσκολη θέση, όταν ο έμπειρος στρατιωτικός κατάλαβε ότι οι απειλές των αξιωματικών ανάγκαζαν τους Αιγύπτιους στρατιώτες να κινούνται τόσο ορμητικά. Έδωσε αμέσως διαταγή στους καλύτερους σκοπευτές του να σημαδεύουν και να εξοντώνουν αποκλειστικά τους αξιωματικούς και η κίνηση αυτή έφερε το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα: Η πίεση χαλάρωσε, οι θέσεις ανακαταλήφθηκαν και πολλοί Αιγύπτιοι στρατιώτες εγκλωβίστηκαν στον περίβολο και εξοντώθηκαν.

Ο Ιμπραήμ ανήσυχος με την εξέλιξη έστειλε νέες δυνάμεις κατά των Ελλήνων που σταμάτησαν την προέλασή τους προσωρινά, όμως και πάλι ο Μακρυγιάννης και οι άνδρες του κατάφεραν να τους αναχαιτίσουν.

Σαν ένα κύμα Έλληνες και Αιγύπτιοι μετακινούνταν μπρος και πίσω από τους Μύλους καθώς, πότε υπερείχαν οι μεν και πότε οι δε. Στις συμπλοκές σκοτώθηκε το πρωτοπαλίκαρο του Μακρυγιάννη και στην απεγνωσμένη προσπάθειά του να διασώσει το πτώμα του, ο στρατηγός κινδύνεψε να πιαστεί αιχμάλωτος! Τον έσωσαν οι άνδρες του που επενέβησαν την τελευταία στιγμή!

Ενισχύσεις από το Ναύπλιο

Στην κρίσιμη αυτή στιγμή της μάχης στους Μύλους έφτασαν ενισχύσεις από το Ναύπλιο, αφού έφτασε ο Λιακόπουλος με 150 ξεκούραστους άνδρες. Ενισχυμένοι και αριθμητικά αλλά και ψυχολογικά οι Έλληνες αποφάσισαν να αιφνιδιάσουν τους Αιγύπτιους και να επιτεθούν πρώτοι! Όπως πάντα η τύχη βοηθάει τους τολμηρούς και οι Αιγύπτιοι αναγκάστηκαν να αποσυρθούν τελικά.

Στη διάρκεια της επίθεσης ο Μακρυγιάννης τραυματίστηκε σοβαρά στο δεξί χέρι, μάλιστα όπως γράφει στα Απομνημονεύματά του, του έπεσε το σπαθί. Το έκρυψε όμως, καλύπτοντάς το με το μανίκι για να μην λιγοψυχήσουν οι άνδρες του τη στιγμή που είχαν το πάνω χέρι στη μάχη.

Το σπαθί του Μακρυγιάννη.

Οι συμπλοκές σταμάτησαν τελικά μετά από 3.5 ώρες αφού είχε αρχίσει να πέφτει το σκοτάδι. Οι απώλειες των Ελλήνων ήταν λιγοστές, μόνον τέσσερις άνδρες, ενώ τα θύματα των Αιγυπτίων υπερέβαιναν τα εκατό. Ο Ιμπραήμ θυμωμένος και απογοητευμένος συγκέντρωσε το στρατό του και κατευθύνθηκε προς το Άργος.

Η νίκη των Ελλήνων ήταν μεγάλης σημασίας, τη δεδομένη στιγμή. Για πρώτη φορά οι Έλληνες αντιμετώπιζαν με επιτυχία τον αιγυπτιακό στρατό και ταυτόχρονα κράτησαν το Ναύπλιο ασφαλισμένο και μακριά από τα πυρά του Ιμπραήμ. Στη μάχη αναδείχθηκε η στρατιωτική ευφυΐα του Μακρυγιάννη ο οποίος εκτός ότι διάλεξε να ταμπουρωθεί σε μια φυσική οχυρή θέση και να αξιοποιήσει τα γεωγραφικά πλεονεκτήματα της περιοχής, κατάφερε με τις τακτικές του να εκμηδενίσει τα πλεονεκτήματα του τακτικού στρατού.

Προς τα μέρη της Κορίνθου

Το άγγελμα της νίκης φέρνει ευφορία στο Ναύπλιο. Τα ξημερώματα της επομένης το Εκτελεστικό Σώμα απευθύνεται με επιστολή του στον Γενικό Αρχηγό Θεόδωρο Κολοκοτρώνη και του επισημαίνει μεταξύ άλλων: «Ο σκοπός του εχθρού από εκείνο οπού συμπεραίνομεν είναι δια το μέρος της Κορίνθου και έγινε πολλά καλόν που έχασε σήμερον όλην την ημέραν πολεμών εις τους Μύλους. Είναι ευχής έργον να χασομερήση και αύριον δια να ημπορέσουν τα στρατεύματά σας να φθάσουν εις το Δερβενάκι και να οχυρωθούν. Εις την πόλιν ενταύθα κυριεύει μεγάλος ενθουσιασμός και όλα γίνονται με καλήν θέλησιν και προθυμίαν. Εκείνον το οποίον όλο ο κόσμος εύχεται είναι να σας ακούση μεταξύ Άργους και Κορίνθου»!

Έρευνα-Κείμενα-Επιμέλεια: Γιώτα Χρ. Αθανασούλη

Πηγές:

  • Σπυρ. Τρικούπης, Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως
  • Διον. Κόκκινος, Ιστορία Ελληνικής Επαναστάσεως
  • Αρχεία της Ελληνικής Παλιγγενεσίας, Βουλή των Ελλήνων
  • Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τόμος ΙΒ΄
  • https://history1821.wordpress.com/

One comment

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.